.pl .en .de .ru
Interdyscyplinarny blog badawczy pracowników Instytutu Językoznawstwa i Pracowni Systemów Informacyjnych UAM

Żydzi czy Żydowie?

Daniel Dzienisiewicz
04/24

Czytelnicy naszego bloga wiedzą, że współczesne nazwy narodowości nie zawsze występowały w znanej nam dziś postaci. O wariantywności form Koreanie i Koreańczycy już pisaliśmy. Oczywiście Koreanie byli o wiele rzadsi od Koreańczyków, lecz mimo to sporadycznie ujawniali się w dawnych tekstach, co świadczy o ówczesnym braku normy dotyczącej tego onimu. Podobnie ma się kwestia z wyrazem Żydzi.

Dziś ten wyraz jest jedyną poprawną formą liczby mnogiej wyrazu Żyd. Zawsze zresztą dominował:

Obok niego występował jednak (o wiele rzadziej) wariant Żydowie:

Forma to bardzo rzadka − odnajdujemy tylko ponad 1300 wystąpień. To bardzo mało w porównaniu z przeważającym wariantem Żydzi. Współczesne użycia to najczęściej cytaty z tekstów pochodzących z odleglejszych wieków. Poniżej przykłady wystąpień z XIX w.:

oai:rcin.org.pl:1041
oai:wbc.poznan.pl:151240

Nie wiemy jednak, czy dawni autorzy mieli na myśli naród czy wyznawców judaizmu: dziś nazwy narodowości zapisujemy wielką literą, nazwy wyznawców religii zaś − małą. Pobieżna analiza XIX-wiecznych użyć tego wyrazu pokazuje, iż w większości przypadków był on pisany minuskułą.

Tagi